• سه شنبه 21 اسفند 1397, 16:32
  • کد محتوا:2048
درب کوشک

درجوار مدرسه علميه درب كوشك، در سمت چپ آن، سقاخانه كوچكي قرار گرفته كه چهره گذشته اش را از دست داده است. بدين گونه كه جلو آن را تا نيمه ديواري كشيده و با كاشي هاي سفيد، بهداشتي و امروزيش ساخته اند.  شير آبي از دل كاشي ها سر بيرون كرده و ليواني با طناب به در آن بسته اند.

از گذشته اين سقاخانه، كاشيكاري شطرنجي با رنگ هاي آبي و سياه و سفيد و دولچكي طرفين سردرش به اضافه در و پنجره ارسي پنج و هفت كند مشبك گره دوزاده است كه در ميان پنجره، خورشيد (شمسه) زيبايش به چشم مي خورد.

 

زاویه و گنبد و سردرب درب کوشک مراد است نه اصل محله که قدیمتر بود.

سر در درب ‌كوشك كه اكثر محققين آن را "سر در زاويه باب‌القصر" نيز نوشته‌اند. از آثار دوره حكمراني ابوالمظفر رستم بهادرخان آق‌قويونلو بوده است. كتيبه سردر درب‌كوشك به خط ثلث سفيد معرق به زمينه كاشي لاجوردي رنگ، حاوي مطالبي به زبان عربي است تاريخ اين كتيبه 902 هجري است و علاوه بر نام اين حكمران نام شخص ديگري به نام (علي‌بيك برنا) نيز آمده است در داخل مقرنس‌هاي سردر نيز عبارات مذهبي به خط بنايي سفيد بر زمينه كاشي لاجوردي رنگ نوشته شده است. در داخل قطارهاي سردر اشعاري به خط بنايي سفيد بر زمينه كاشي لاجوردي به چشم مي‌خورد.سردر درب‌كوشك به شماره 97 در فهرست آثار ملي ايران به ثبت رسيده است

همچنین در لغت نامه مرحوم دهخدا در این رابطه این طور آمده است محله ای است در مرکز شهر اسپاهان . (یادداشت مرحوم دهخدا). سر در بزرگی در شهر اصفهان که یگانه باقیمانده ٔ زاویه ای بوده است که در زمان سلطنت رستم بیگ ترکمان بنا شده است.

 

این کتیبه سردربی است که در محله درب کوشک واقع است. از مدلول آن مفهوم می شود که اصل عمارت ، زاویه و خانقاه – به اصطلاح امروز، تکیه بوده است. گنبدی را هم که نوشته ، تا این اواخر بوده است و حاج سید اسدالله بید آبادی حکم می دهد قبه ی آن را بر می چینند و روی نهر آب جلو همین سردرب ، پل می سازند . گردن آن گنبد باقی بود تا اواخر حکومت ظل سلطان که مراد میرزا ، پسر او ، به کلی آنرا منهدم ساخت و اثر قبر را برد ؛ محظ آنکه آجر های آن را که ممتاز بود مفت ببرد و جای آن را کالاسکه خانه کرد بعد فروخت، حالیه خانه شده است. از قرینه ی این که مقبره خود حسن بیک آق قوینلو متصل به چهار سو نقاشی و وصل به محله ی خواجو بود و مقبره ی شیخ ابو مسعود (رازی) با خانقاه او ، که زمان یعقوب بیک آق قوینلو ساخته شده ، وصل است به محله ی دردشت با فاصله گورستان آب بخشان، تصور می شود که این خانقاه و مقبره ی مادر پیر بیک علی پرناک * نیز متصل به محلات شهر بوده است ؛ و از قرینه ی اینکه شاردن نوشته ، (شاه) عباس دویوم صفوی ، کوشک نقش جهان را ، که در باغ نقش جهان بوده ، خراب ساخت و باغ را به صورت میدان درآورد؛ و یک درب باغ نقش جهان را اسم می برد به درب دولت – دوازه دولت – و محل باغ آن از قراری که شاردن نوشته شامل این جایی است که امروزه قونسولخانه ی روس در آن واقع است.

 


آدرس: خیابان طیب کوشک درب کوشک